सतत घसा खाकरण्याची सवय आहे का? त्याची कारणे, आवाजावर होणारे दुष्परिणाम, घरगुती उपाय आणि ENT Voice Specialist चा सल्ला जाणून घ्या.

सतत घसा खाकरण्याची सवय – चांगली की वाईट?

अनेकांना वारंवार घसा खाकरण्याची (Throat Clearing) सवय असते. काही वेळा घशातील कफामुळे असे करावे लागते, परंतु सतत घसा खाकरणे ही चांगली सवय नाही. यामुळे व्होकल कॉर्डवर वारंवार आघात होऊन आवाजावर परिणाम होऊ शकतो.

घसा सतत खाकरण्याची कारणे

✔ Laryngopharyngeal Reflux (Silent Acid Reflux)

✔ ऍलर्जी

✔ नाकातून घशात स्राव जाणे (Post Nasal Drip)

✔ व्होकल कॉर्डवरील सूज

✔ धूम्रपान

✔ कोरडा घसा किंवा कमी पाणी पिणे

✔ सवयीमुळे (Habitual Throat Clearing)

सतत घसा खाकरल्याचे दुष्परिणाम

❌ आवाज बसणे

❌ घसा दुखणे

❌ व्होकल कॉर्डवर सूज

❌ व्होकल नोड्युल्स किंवा इतर आवाजाचे विकार

❌ बोलताना लवकर थकवा येणे

काय करावे? (DO'S)

✅ वारंवार पाणी प्या.

✅ घसा खाकरण्याऐवजी एक घोट पाणी प्या किंवा हलके गिळा (Dry Swallow).

✅ ऍलर्जी किंवा अॅसिड रिफ्लक्सचे योग्य उपचार घ्या.

✅ आवाजाला पुरेशी विश्रांती द्या.

✅ धूम्रपान व तंबाखू टाळा.

काय टाळावे? (DON'TS)

🚫 वारंवार जोरात घसा खाकरू नका.

🚫 स्वतःहून औषधे घेऊ नका.

🚫 अतिथंड किंवा अतिगरम पेये वारंवार घेणे टाळा.

🚫 आवाजावर अनावश्यक ताण देऊ नका.

Voice Specialist कधी भेटावे?

⚠ घसा खाकरण्याची सवय ३–४ आठवड्यांपेक्षा जास्त असेल

⚠ आवाज बसत असेल

⚠ घशात काहीतरी अडकल्यासारखे वाटत असेल

⚠ गिळताना त्रास होत असेल

⚠ व्यावसायिक आवाज वापरणारे (शिक्षक, गायक, वक्ते) असाल

उपचार

✔ Video Laryngoscopy

✔ Voice Assessment

✔ Voice Therapy

✔ LPR (Silent Reflux) उपचार

✔ ऍलर्जी व Post Nasal Drip उपचार

✔ आवश्यक असल्यास औषधे

निष्कर्ष

सतत घसा खाकरण्याची सवय ही निरुपद्रवी वाटली तरी ती आवाजासाठी हानिकारक ठरू शकते. योग्य कारण शोधून त्यावर उपचार केल्यास आवाज दीर्घकाळ निरोगी राहू शकतो.

Consultation

Dr Chaitanya Bharadwaj

MS ENT (KEM Hospital Mumbai)

Fellowship in Phonosurgery and Voice Disorders

ABHAY Ear Nose Throat Voice and Swallowing Center

📍 Nashik

📞 8411040612 | 02532951975