मुलांमध्ये नाकाचा पडदा वाकडा असल्यास Septoplasty कधी आवश्यक असते? शस्त्रक्रियेचे वय, सुरक्षितता, फायदे आणि गैरसमज जाणून घ्या. Nashik मधील ENT तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.

मुलांमध्ये Septoplasty शस्त्रक्रिया: तथ्य आणि गैरसमज | ENT Specialist in Nashik

मुलांच्या नाकाचा पडदा वाकडा असल्यास Septoplasty करावी का? कोणत्या वयात ही शस्त्रक्रिया सुरक्षित असते? पालकांच्या मनात या विषयाबद्दल अनेक प्रश्न आणि गैरसमज असतात.

नाकाच्या दोन्ही बाजूंना विभागणाऱ्या हाडे व कूर्चेच्या पडद्याला Nasal Septum म्हणतात. हा पडदा एका बाजूला वाकलेला असल्यास त्याला Deviated Nasal Septum (DNS) म्हणतात. काही मुलांमध्ये यामुळे नाकाने श्वास घेण्यास त्रास होऊ शकतो.

मुलांमध्ये Septoplasty कधी आवश्यक असू शकते?

खालील समस्या असल्यास ENT तज्ज्ञ तपासणीनंतर शस्त्रक्रियेचा विचार करू शकतात:

• एका किंवा दोन्ही नाकपुड्यांतून श्वास घेण्यास सतत अडथळा येणे.
• झोपताना तोंड उघडे ठेवून श्वास घेणे किंवा घोरणे.
• नाकाचा पडदा खूप वाकलेला असल्यामुळे दैनंदिन जीवनावर परिणाम होणे.
• नाकाला दुखापत झाल्यानंतर पडदा वाकडा होऊन श्वास घेण्यास त्रास होणे.
• योग्य औषधोपचार करूनही नाक बंद होण्याची समस्या कायम राहणे.

नाक बंद होण्यामागे अॅलर्जी, वाढलेले अॅडिनॉइड्स किंवा नाकातील टर्बिनेट्सची सूज अशी इतर कारणेही असू शकतात. त्यामुळे प्रत्येक मुलामध्ये नाक बंद होण्याचे नेमके कारण शोधणे महत्त्वाचे आहे.

Septoplasty बद्दलचे तथ्य आणि गैरसमज

गैरसमज 1: मुलांमध्ये Septoplasty कधीच करता येत नाही.

तथ्य: निवडक मुलांमध्ये योग्य कारण असल्यास Septoplasty करता येते. शस्त्रक्रियेची गरज, वय आणि तंत्र यांचा निर्णय तज्ज्ञ तपासणीनंतर घेतात.

गैरसमज 2: शस्त्रक्रियेमुळे चेहऱ्याची किंवा नाकाची वाढ नक्कीच बिघडते.

तथ्य: उपलब्ध संशोधनानुसार योग्य रुग्णाची निवड आणि वाढीची काळजी घेणारे मर्यादित शस्त्रक्रिया तंत्र वापरल्यास चेहऱ्याच्या वाढीवर लक्षणीय दुष्परिणाम होण्याचा धोका कमी असू शकतो. तरीही प्रत्येक शस्त्रक्रियेला काही जोखीम असते; त्यामुळे वैयक्तिक मूल्यमापन आवश्यक आहे.

गैरसमज 3: प्रत्येक वाकड्या नाकाच्या पडद्यावर शस्त्रक्रिया करावीच लागते.

तथ्य: नाही. पडदा थोडा वाकडा असला तरी श्वास घेण्यास त्रास नसेल तर शस्त्रक्रिया आवश्यक असेलच असे नाही.

गैरसमज 4: मुलाचे वय 18 वर्षे होईपर्यंत शस्त्रक्रिया करता येत नाही.

तथ्य: सर्व मुलांसाठी एकच वयोमर्यादा लागू होत नाही. गंभीर लक्षणे आणि नाकातील अडथळ्याची तीव्रता लक्षात घेऊन काही मुलांमध्ये लवकर शस्त्रक्रियेचा विचार करता येतो.

मुलांमध्ये Septoplasty कशी केली जाते?

Septoplasty मध्ये नाकाच्या आतील वाकलेल्या पडद्याला सरळ करण्याचा प्रयत्न केला जातो. वाढणाऱ्या नाकातील आधारभूत रचना जपण्यासाठी मुलांमध्ये शक्य तितके मर्यादित आणि काळजीपूर्वक तंत्र निवडले जाते. शस्त्रक्रिया सामान्य भूल देऊन केली जाऊ शकते.

शस्त्रक्रियेपूर्वी ENT तपासणी केली जाते. गरजेनुसार नाकाची एंडोस्कोपी किंवा इतर तपासण्या सुचवल्या जाऊ शकतात. शस्त्रक्रियेचे फायदे, संभाव्य जोखीम आणि पुढील देखभाल पालकांना समजावून सांगणे महत्त्वाचे आहे.

पालकांनी काय लक्षात ठेवावे?

मुलाला सतत नाक बंद होणे, तोंडाने श्वास घेणे किंवा झोपेत घोरणे असा त्रास असल्यास ENT तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या. स्वतःहून शस्त्रक्रियेचा निर्णय घेऊ नका; तसेच केवळ वय लहान आहे म्हणून तज्ज्ञांचे मूल्यमापन टाळू नका.

मुलांमधील नाक बंद होण्याच्या समस्येसाठी योग्य तपासणी आणि वैयक्तिक उपचार नियोजन महत्त्वाचे आहे.

Dr Chaitanya Bharadwaj

MS ENT (KEM Hospital Mumbai), Fellowship in Phonosurgery and Voice Disorders

ABHAY Ear Nose Throat Voice and Swallowing Center, Nashik

संपर्क: 8411040612 | 02532951975

ही माहिती शैक्षणिक उद्देशासाठी आहे. निदान आणि उपचारांसाठी प्रत्यक्ष ENT तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.